Doğrudan cevap
Kurucu kuruluşun doğumunda rol alır; sahip pay veya mülkiyet hakkı taşır; yönetici karar ve yönetim görevi üstlenir; çalışan iş ilişkisi içinde görev yapar; hukukî temsilci belirli yetkiye dayanarak temsil eder; yetkili imzacı ise tanımlı kapsamda kuruluş adına imza atabilir. Bir kişi birden çok rol taşıyabilir, fakat hiçbir rol diğerini kendiliğinden doğurmaz.
Sade dille
Bir tiyatro oyununu başlatan kişi kurucu olabilir. Binanın sahibi başka, ekibi yöneten başka, oyuncular çalışan, sözleşme görüşen temsilci ve imza atan yetkili başka kişiler olabilir. Aynı kişi bazı görevleri birlikte taşısa bile görevlerin anlamı değişmez.
Neden önemli?
Rol karışıklığı yanlış yetki, yanlış sorumluluk ve yanlış temsil üretir. 'Kurucu' etiketi, bugün şirket adına sözleşme imzalama hakkı vermez.
Karıştırma
- Sahiplik ekonomik veya hukukî hak; yönetim görev ve yetkidir.
- Çalışan olmak temsil yetkisi vermez.
- Hukukî temsil yetkisi ile belirli imza yetkisi kapsam ve belge bakımından ayrılabilir.
Ne yapmalısın?
- Her rolü ayrı kayıt ve başlangıç-bitiş tarihiyle yönetin.
- Rolün dayandığı karar, sözleşme, sicil veya vekâlet kaydını bağlayın.
- Rol ile yetki kapsamını ayrı alanlarda tutun.
- Kişi ayrıldığında bütün bağlı yetkileri ayrıca gözden geçirin.
- Web ve makine kayıtlarında güncel rolü tarihsel rolden ayırın.
Nasıl denetlersin?
- Kişinin hangi rolü hangi tarihte taşıdığı açık mı?
- Rolün dayanağı ve yetkili organı belli mi?
- Sahip veya kurucu otomatik imzacı sayılmış mı?
- Biten görev güncel gibi gösteriliyor mu?
- Tek rol etiketiyle birden çok yetki varsayılmış mı?
Sınır
Bu bölüm genel bir ayrım sunar. Somut şirket türünde temsil, yönetim ve imza yetkisinin hukukî sonucu güncel mevzuat, sicil ve şirket belgelerine göre incelenmelidir.
Tek cümlede hatırla
Rolünüz kim olduğunuzu anlatır; yetkiniz ne yapabileceğinizi.
Bu kaydın kaynakları
- S19T.C. Ticaret Bakanlığı, *Şirketler ve Ticaret Sicili Mevzuatı*Resmî kurum
- S20T.C. Ticaret Bakanlığı, *Ticaret Sicili*Resmî kurum
- S216102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, Bakanlık PDF kaydıResmî kurum
- S22T.C. Ticaret Bakanlığı, *MERSİS*Resmî kurum